Jak czytać plan EXPLAIN na wysokim poziomie?

Głębiej

`EXPLAIN` pokazuje plan: kroki, które baza *zamierza* wykonać. `EXPLAIN ANALYZE` uruchamia zapytanie i pokazuje *rzeczywisty* czas/liczbę wierszy.

Jak czytać (high level)

1) Skup się na węzłach z największym czasem/kosztem. 2) Sprawdź ścieżki dostępu:

• seq scan vs index scan
• gdzie zachodzi filtrowanie

3) Porównaj estymacje wierszy z rzeczywistością:

• duże rozjazdy często oznaczają stare statystyki albo skew danych.

4) Zrozum strategię join (nazwy zależą od DB):

• nested loop (dobre dla małych wejść / lookupów po indeksie)
• hash join (dobre dla dużych, potrzebuje pamięci)
• merge join (dobre dla posortowanych wejść)

5) Zwróć uwagę na drogie sorty, spilling do plików tymczasowych i powtarzane pętle.

Typowe poprawki

• Dodaj/dopasuj indeksy pod filtry i klucze join.
• Przepisz zapytanie, żeby szybciej ograniczać liczbę wierszy (filtr przed join, unikaj `SELECT *`).
• Odśwież statystyki (np. `ANALYZE`), gdy estymacje są błędne.

Typowe pułapki

• Mylenie plannerowego „cost” z realnym czasem.
• Wymuszanie indeksów/hintów bez zrozumienia selektywności.
• Ignorowanie, że wolny node w pętli może się mnożyć wiele razy.